ทฤษฎี Z การบริหารงานแบบญี่ปุ่น (Theory Z)

ทฤษฎี Z คือ การบริหารงานแบบญี่ปุ่น

ทฤษฎี Z หรือ Theory Z  คือ การบริหารงานแบบญี่ปุ่น มาดูกันว่ามีลักษณะอย่างไรบ้าง ?!


ทฤษฎี Z คือ ทฤษฎีที่จะกล่าวถึงลักษณะเด่น 7 ประการของการบริหารงานแบบญี่ปุ่น โดยทฤษฎี Z หรือ Theory Z เป็นผลงานของ Willion Ouchi ที่เผยแพร่ในช่วงปี 1980s

สำหรับทฤษฎี Z ทั้ง 7 ประการในการบริหารงานแบบญี่ปุ่นประกอบด้วย:

  1. การจ้างงานแบบตลอดชีพ (Lifetime Employment)
  2. การประเมินผลงาน (Evaluation)
  3. เลื่อนตำแหน่งอย่างช้าๆ (Slow Promotion)
  4. ลักษณะงานตรงกับความถนัด (Non-specialized Career Paths)
  5. การควบคุมที่ไม่มีรูปแบบชัดเจน (Implicit Control Mechanism)
  6. การตัดสินใจแบบร่วมกันตัดสินใจ (Collective Decision Making)
  7. ความสัมพันธ์ (Holistic Concern)

การจ้างงานแบบตลอดชีพ (Lifetime Employment)

การจ้างงานแบบตลอดชีพ (Lifetime Employment) จะทำให้พนักงานรู้สึกผูกพันธ์กับองค์กร รู้สึกว่าตนเองเป็นส่วนหนึ่งขององค์กร (รวมทั้งรู้สึกเป็นหนี้ชีวิตองค์กร)

ถ้าหากใครเคยเห็นวัฒนธรรมองค์กรแบบญี่ปุ่นมาบ้าง อาจจะเคยเห็นว่าคนญี่ปุ่นเลิกงานแล้วจะยังไม่กลับทันที ต้องอยู่ทำงานต่อจนเสร็จ โดยถือเป็นความรับผิดชอบของพวกเขา


การประเมินผลงาน (Evaluation)

การประเมินผลงานของการบริหารงานแบบญี่ปุ่นจะประเมินผลงานแบบเป็นกลุ่ม ซึ่งเป็นวิธีที่ต่างจากวัฒนธรรมแบบตะวันตกที่จะประเมินที่ตัวบุคคล

เลื่อนตำแหน่งอย่างช้าๆ (Slow Promotion)

โดยส่วนใหญ่ในการเลื่อนตำแหน่งของบริษัทญี่ปุ่นจะเกิดขึ้นอย่างช้าๆ บางครั้งในการประเมินเพื่อเลื่อนตำแหน่งอาจจะใช้เวลา 5 – 10 ปี อีกทั้งมีเรื่องความอาวุโสเข้ามาเกี่ยวข้องด้วย

ลักษณะงานตรงกับความถนัด (Non-specialized Career Paths)

ในองค์กรญี่ปุ่นจะเน้นทำงานตามความถนัดเป็นหลัก แต่ก็มีการให้พนักงานได้มีประสบการณ์ในอีกสายงานด้วยการเปลี่ยนพนักงานไปทดลองงานในส่วนอื่นบ้าง เพื่อให้พนักงานได้ค้นหาความถนัดด้านอื่น

การควบคุมที่ไม่มีรูปแบบชัดเจน (Implicit Control Mechanism)

ไม่ค่อยมีการเขียนเป็นลายลักษณ์อักษรที่ชัดเจน มักจะใช้คำพูด (และความรู้สึก) ในการสั่งงานมากกว่า

อย่างเช่นการทำงานต่อหลังจากเวลาเลิกงานของคนญี่ปุ่น ก็เป็นเรื่องที่ไม่ได้ถูกกำหนดไว้ในกฎของบริษัท (และในบางบริษัทก็ไม่ได้ทำให้ได้เงินเพิ่ม)


การตัดสินใจแบบร่วมกันตัดสินใจ (Collective Decision Making)

ใช้การตัดสินใจเป็นกลุ่ม มีอะไรก็จะต้องผ่านความคิดเห็นของกลุ่มก่อน ถึงแม้ว่าจะเป็นสิ่งที่ดีมากแค่ไหนแต่ถ้าไม่ผ่านความเห็นของกลุ่มก็จะไม่สามารถเกิดขึ้นได้

ความสัมพันธ์ (Holistic Concern)

วัฒนธรรมองค์กรแบบญี่ปุ่นจะเป็นความสัมพันธ์เหมือนครอบครัว เน้นอยู่แบบพึ่งพากันมากกว่าการอยู่แบบปัจเจกบุคคลแบบวัฒนธรรมการทำงานแบบตะวันตก


 

About greedisgoods

สวัสดี! อ่านบทความอื่นๆ ได้ที่ลิ้งด้านล่าง

View all posts by greedisgoods →